Data wpisu: 27 12 2012

Do 21 stycznia 2013 r. przedsiębiorcy muszą się zdecydować, jaka będzie ich forma opodatkowania dla rozliczenia z fiskusem.  Ma to decydujące znaczenie dla wysokości płaconego podatku i obowiązków ewidencyjnych.  Wybrana forma obowiązuje przez cały rok kalendarzowy.

Podatnicy, którzy w 2013 r. zamierzają uzyskiwać dochody z działalności gospodarczej, mają do wyboru cztery sposoby rozliczania się z podatku – kartę podatkową, ryczałt od przychodów ewidencjonowanych, skalę podatkową (według 18- lub 32-proc. stawki) albo podatek liniowy (19-proc. stawka).

Karta podatkowa i ryczałt to uproszczona forma opodatkowania, ponieważ podatnicy nie muszą prowadzić szczegółowej ewidencji rachunkowej. Tej wymaga rozliczanie według skali lub według stawki liniowej.

Osoby, które stają przed wyborem sposobu opodatkowania, muszą jednak pamiętać, że uproszczona forma opodatkowania nie jest możliwa przy każdym rodzaju działalności (np. nie można rozliczać ryczałtem usług kulturalnych i rozrywkowych).

Jeśli podatnicy nie zadeklarują w terminie, jaką formę wybierają, to naczelnik urzędu skarbowego uzna, że przez cały rok będą rozliczać się według skali podatkowej. Jest to bowiem domyślna forma opodatkowania.

Przedsiębiorcy kontynuujący prowadzenie działalności gospodarczej co do zasady mogą z początkiem każdego nowego roku kalendarzowego zmienić formę opodatkowania. Mają na to czas do 20 stycznia (w 2013 r. będzie to niedziela, dlatego termin zostaje przesunięty na poniedziałek 21 stycznia).

Osoby, które dopiero zakładają działalność, wybór formy opodatkowania mogą zadeklarować na formularzu CEDG-1, składanym przy rejestracji firmy w urzędzie gminy lub przez internet. Jeżeli jednak nie skorzystają z tego trybu, muszą złożyć pisemne oświadczenie w urzędzie skarbowym nie później niż w dniu uzyskania pierwszego przychodu.

Oświadczenia w sprawie wyboru lub zmiany formy opodatkowania należy adresować do naczelnika urzędu skarbowego właściwego według miejsca zamieszkania podatnika. Nie ma jednego oficjalnego wzoru takiego pisma. Istotne jest, aby zawierało następujące dane: imię i nazwisko podatnika, adres zamieszkania, NIP, oraz aby zostało własnoręcznie podpisane. Wiele urzędów ma opracowane własne wzory oświadczeń – są one dostępne w siedzibie albo na stronie internetowej.

Karta podatkowa

Jest to najprostsza forma opodatkowania przeznaczona dla drobnych przedsiębiorców. Podatnik nie musi prowadzić żadnej ewidencji podatkowej ani składać deklaracji rocznej. Podatek płaci co miesiąc w stałej kwocie. Jej wysokość ustala naczelnik urzędu skarbowego. Uzależniona jest ona od rodzaju wykonywanej działalność, wielkości miejscowości oraz liczby osób zatrudnionych.

Ponieważ wysokość podatku nie zależy od osiąganych dochodów lub przychodu, trzeba go płacić również za ten miesiąc, kiedy firma nie ma zysku, np. niczego nie sprzedała ani nie wyświadczyła żadnej usługi. Chyba że podatnik zgłosił wcześniej przerwę w działalności (na minimum 10 dni, płaci wtedy 1/30 stawki wynikającej z karty tylko za dni, których nie obejmuje przerwa) albo ją zawiesił (zawieszenie może trwać od 30 dni do 24 miesięcy).

Ta forma opodatkowania umożliwia odliczenie od płaconego podatku tylko część uiszczanej składki zdrowotnej.

Podatek rozliczany według karty należy wpłacać na konto urzędu skarbowego do 7. dnia miesiąca za miesiąc poprzedni. Tylko za grudzień trzeba go uiścić do 28 grudnia.

Osoby opodatkowane kartą mają obowiązek wydawać na żądanie klienta rachunki i faktury stwierdzające sprzedaż towaru lub wykonanie usługi. Kopie tych dokumentów – uporządkowane według numerów – muszą przechowywać przez pięć lat podatkowych, licząc od końca roku, w którym wystawiono rachunek lub fakturę.

Aby rozliczać się na podstawie karty w 2013 r., podatnik musi złożyć w urzędzie skarbowym do 21 stycznia formularz PIT-16. Po otrzymaniu decyzji naczelnika ustalającej wysokość podatku ma 14 dni na to, aby ewentualnie zrezygnować z tej formy opodatkowania. Składając zrzeczenie, powinien poinformować urząd, w jaki sposób chce się rozliczać od pierwszego dnia następnego miesiąca (na zasadzie ryczałtu ewidencjonowanego, czy na zasadach ogólnych).

Ryczałt ewidencjonowany

To druga forma rozliczenia podatku, w której podatek płaci się nie od rzeczywistego dochodu, ale od przychodu. W odróżnieniu od karty podatkowej, w tym przypadku trzeba jednak prowadzić uproszczoną ewidencję (tylko przychody), a podatek obliczać samodzielnie według wskaźnika procentowego. Trzeba też złożyć roczną deklarację podatkową. W zależności od rodzaju działalności stawki podatku wynoszą: 3 proc. (np. przy niektórych rodzajach działalności gastronomicznej), 5,5 proc. (np. przy przewozie ładunków), 8,5 proc. (np. przy kolportażu prasy), 17 proc. (np. przy działalności związanej z oprogramowaniem komputerowym) i 20 proc. (np. wolne zawody).
Ta forma rozliczenia przeznaczona jest dla większych firm. Nie mogą one jednak osiągać rocznie większego przychodu niż 150 tys. euro (w 2012 r. limit wynosi 661 680 tys. zł, a w 2013 r. będzie wynosił 615 300 zł).
Podatek wpłaca się miesięcznie lub kwartalnie (podatnik może wybrać) do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu (kwartale), którego dotyczy. Podatek za grudzień płaci się w terminie złożenia rocznej deklaracji podatkowej (PIT-28), czyli do końca stycznia.
Przy tym sposobie rozliczenia podatnik może odliczyć opłacone składki na ubezpieczenie społeczne (odliczenie od dochodu) oraz składki zdrowotne (odliczenie od podatku).

Przychody i koszty

Opodatkowanie na zasadach ogólnych (czyli według skali podatkowej 18 proc. lub 32 proc.) jest korzystne dla podatników, którzy ponoszą wysokie koszty prowadzenia działalności gospodarczej. Wybór tej formy pozwala bowiem na rozliczenie wszystkich wydatków podlegających zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodu (np. na materiały, czynsz za najem lokalu).
Przedsiębiorcy, którzy zdecydują się na tę formę, mają jednak obowiązek prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów. Dochód do opodatkowania ustalają poprzez odjęcie od przychodów kosztów ich uzyskania. Dlatego przy rozliczeniu na zasadach ogólnych, podatnicy muszą obowiązkowo ewidencjonować przychody i koszty. W konsekwencji w sytuacji gdy podatnik nie uzyska dochodu, nie zapłaci podatku.
Dla podatników, którzy uzyskują wysokie dochody (np. powyżej 100 tys. zł), korzystniejsze jest rozliczenie liniowe – według stawki 19 proc. Wtedy unikną przekroczenia progu podatkowego i zapłaty 32-proc. PIT od części dochodów. Tak samo jak osoby rozliczające się według skali muszą prowadzić podatkową księgę przychodów i rozchodów. Mogą też odliczać koszty uzyskania przychodów. W przeciwieństwie do podatników rozliczających się według skali nie mogą jednak korzystać z preferencyjnych sposobów rozliczenia, np. rozliczać się wspólnie z małżonkiem czy korzystać z ulg podatkowych. [Przykład 3]
Uproszczone rozliczenie nie jest możliwe przy każdym rodzaju działalności

Skala podatkowa obowiązująca w 2013 roku
Podstawa obliczenia podatku Podatek wynosi
Ponad do  
  85 528 zł 18 proc. minus kwota zmniejszająca podatek 556,02 zł
85 528 zł   14 839,02 zł + 32 proc. nadwyżki ponad 85 528 zł

Wzór oświadczenia o wyborze ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych

Ostrołęka 10 stycznia 2013 r.

Jan Nowak

ul. Stara 1

07-400 Ostrołęka

NIP 123-456-78-90

Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ostrołęce

ul. Przechodnia 6

07-410 Ostrołęka

Dot. wyboru opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych

Oświadczenie

Na podstawie art. 9 ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz.U. nr 144, poz. 930 z późn. zm.) oświadczam, że jako osoba fizyczna osiągająca przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej, w roku podatkowym 2013 wybieram opodatkowanie w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych.

Jan Nowak

PRZYKŁADY

Która forma opodatkowania jest korzystniejsza?

Podatnik, który stoi przed wyborem formy opodatkowania, powinien spróbować przewidzieć, czy w pierwszym roku osiągnie dochód, czy poniesie stratę. Jeśli przy rozkręcaniu firmy będzie ponosił duże wydatki i nakłady inwestycyjne, lepiej aby zdecydował się na opodatkowanie na zasadach ogólnych. Wtedy jeśli koszty będą wyższe od przychodów, to poniesie stratę i nie będzie musiał płacić podatku. Dopiero w kolejnym roku, gdy już jego firma zacznie przynosić zyski, korzystnie jest wybrać którąś ze zryczałtowanych form opodatkowania. Przy dużo wyższych przychodach i minimalnych kosztach opodatkowanie ryczałtowe daje niższe obciążenie podatkowe.

Ile wynosi podatek płacony według karty?

Podatek w formie karty mogą płacić osoby prowadzące m.in. działalność usługową lub wytwórczo-usługową (np. usługi ślusarskie, wulkanizatorskie), w zakresie handlu detalicznego żywnością, napojami (z wyjątkiem napojów o zawartości alkoholu powyżej 1,5 proc.), wyrobami tytoniowymi oraz kwiatami, a także opieki domowej nad dziećmi czy udzielania korepetycji. Stawki karty podatkowej określone są w załącznikach do ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne. Przykładowo podatnik, który w 2013 r. będzie samodzielnie (bez zatrudniania innych osób) prowadził usługi ślusarskie czy wulkanizację opon w miejscowości powyżej 50 tys. mieszkańców, zapłaci miesięczny podatek w wysokości 465 zł. Natomiast podatnik, który w tym samym mieście ma sklepik z artykułami spożywczymi i nie zatrudnia pracowników, zapłaci 865 zł.
Stawka podatku dla osoby, która opiekuje się dziećmi powyżej 96 godzin miesięcznie, wynosi 230,40 zł. Stawka karty podatkowej od lekcji korepetycji powyżej 96 godzin to miesięcznie 705,60 zł.

Czy każdy może wybrać opodatkowanie liniowe?

Podatnicy mogą wybrać opodatkowanie według 19-proc. stawki niezależnie od rodzaju prowadzonej działalności gospodarczej. Pewne ograniczenie występuje jednak w przypadku przejścia na samozatrudnienie.
Nie można wybrać tej formy opodatkowania, gdy zamierza się wykonywać w ramach nowo założonej działalności gospodarczej te same czynności, jakie wykonywało się na rzecz swojego byłego pracodawcy w ramach stosunku pracy w danym roku podatkowym. Oznacza to, że aby rozliczać dochody za 2013 r. według 19-proc. PIT, trzeba rozpocząć prowadzenie działalności od 1 stycznia 2013 r.
Jeśli podatnik na początku 2013 r. będzie ciągle jeszcze zatrudniony, a na samozatrudnienie przejdzie w trakcie roku, to liniowy PIT będzie mógł wybrać dopiero w 2014 r.

Przemysław Molik

przemyslaw.molik@infor.pl

Podstawa prawna

Art. 9a, art. 10 ust. 1 pkt 3, art. 14 ust. 1, art. 27, art. 34 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 361 z późn. zm.).

Art. 2 ust. 1, art. 6, art. 8, art. 12, art. 13, art. 23, art. 24, art. 27 ustawy z 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz.U. nr 144, poz. 930 z późn. zm.).

Obwieszczenie ministra finansów z 9 listopada 2012 r. w sprawie stawek karty podatkowej, kwoty, do której można wykonywać świadczenia przy prowadzeniu niektórych usług z wyjątkiem świadczeń dla ludności, oraz kwartalnych stawek ryczałtu od przychodów proboszczów i wikariuszy (M.P. poz. 904).

źródło : GP

    Więcej ...